ผัง ภาพรวมบาลีไวยากรณ์

 

บาลีไวยากรณ์  แบ่งเป็น 4 ภาค คือ 
 

  1. อักขรวิธี  ว่าด้วยอักษร จัดเป็น 2 คือ 
    สมัญญาภิธาน แสดงชื่ออักษรที่เป็นสระ และพยัญชนะ พร้อมทั้งฐานกรณ์  และ 
    สนธิ ต่ออักษรที่อยู่ในคำอื่นให้เนื่องเป็นอันเดียวกัน 

    • สมัญญาภิธาน   • สนธิ
     
  2. วจีวิภาค  แบ่งคำพูดออกเป็น 6 ส่วน คือ นาม อัพยยศัพท์ อาขยาต กิตก์ สมาส ตัทธิต  

    • นาม: นามนาม - คุณนามสัพพนาม
    • อัพยยศัพท์  
    (กิริยา)อาขยาต  • กิริยากิตก์  
    • นามกิตก์  • สมาส  • ตัทธิต
     
  3. วากยสัมพันธ์ ว่าด้วย การก   และ ประพันธ์ ผูกคำพูดที่แบ่งไว้ในวจีวิภาค ให้เข้าเป็นประโยคอันเดียวกัน

    • การก
    • ประพันธ์: การเขียนภาษามคธ (บาลี)
    • (การแปล): แปลไทยเป็นมคธ  - แปลมคธเป็นไทย 
     
  4. ฉันทลักษณ์  แสดงวิธีแต่งฉันท์ คือคาถาที่เป็นวรรณพฤทธิ์และมาตราพฤทธิ์

    การแต่งฉันท์